Tổng thống đắc cử Obama.

Chiến thắng của ông Barack Obama trong cuộc bầu cử tổng thống hồi cuối năm ngoái rõ ràng đã tiếp thêm sinh lực cho những người đang tìm kiếm một sự thay đổi trong quan hệ giữa Mỹ và Cuba.

Và với quá nhiều vấn đề gai góc, phức tạp đang chờ đợi tân Tổng thống, các nhà phân tích tin rằng ông Obama có nhiều khả năng sẽ đưa ra một vài thay đổi nhất định trong chính sách đối ngoại của Mỹ với Cuba. Đó là điều mà người dân thế giới, đặc biệt là người dân Châu Mỹ Latin đang chờ đợi.
 
Từ Nga đến Iran, Iraq và Pakistan, “không có cuộc khủng hoảng nào trong những cuộc khủng hoảng này cho phép Tổng thống Obama có thể nhanh chóng tạo ra những sự thay đổi mà ông đã đề xuất trong chính sách đối ngoại của Mỹ," ông Lawrence Wilkerson, cựu Chánh văn phòng của ông Colin Powell, và Patrick Doherty thuộc Quỹ người Mỹ mới đã có chung nhận định như vậy.
 
"Ngược lại, chính sách Mỹ-Cuba lại dễ dàng gặt hái nhanh được kết quả. Mặc dù lợi ích của việc thay đổi chính sách với Cuba không lớn lắm đối với người dân Mỹ nhưng chính sách đó lại có thể thay đổi ngay lập tức mà không gây mất mát gì nhiều."
 
Nhân tố khao khát sự thay đổi trong quan hệ Mỹ-Cuba
 
Những hy vọng về quan hệ Mỹ-Cuba sẽ tốt đẹp hơn đã ngày càng tăng lên qua những tuyên bố của Tổng thống đắc cử Obama và những chính sách mà ông này hoạch định ra trên website tranh cử của mình.
 
Một nhân tố rất lớn trong việc kêu gọi những thay đổi trong chính sách của Mỹ đối với Cuba chính là những người Mỹ gốc Cuba. Những người này đang háo hức được liên hệ với quê hương của họ, muốn giúp đỡ gia đình họ ở Cuba cải thiện chất lượng cuộc sống. Và họ tin rằng điều này sẽ giúp mang đến những đổi thay ngay bên trong lãnh thổ Cuba.
 
Chính vì xuất phát từ niềm tin trên, nhiều người Mỹ gốc Cuba dù từng rất trung thành với Đảng Cộng hòa đã bỏ phiếu cho ông Obama để hy vọng vào một sự thay đổi.
 
Trên website tranh cử của ông Obama, trang về Cuba đã nói rằng ông Obama sẽ cho phép số lượng không giới hạn những người Mỹ gốc Cuba về nước và được phép gửi tiền về cho người thân ở Cuba.
 
Một cách nhanh chóng để cho thấy sự thay đổi thực sự chính là việc ông Obama cho dỡ bỏ một số những giới hạn do Tổng thống George W Bush đặt ra năm 2004. Ông Bush đã hạn chế số lần một người Mỹ gốc Cuba được về thăm nhà từ 1 lần/1 năm xuống còn 1 lần/3 năm.
 
Tổng thống Bush cũng giảm số lượng tiền được gửi về Cuba của mỗi một người Mỹ gốc Cuba từ 3.000 USD xuống còn 300 USD.
 
Lệnh cấm vận  
 
Một báo cáo mới đây của Viện Brookings ở thủ đô Washington thậm chí đã đưa ra những khuyến nghị xa hơn về vấn đề Cuba, đó là việc đảo ngược hoàn toàn chính sách Mỹ đối với Cuba trước đây.
 
Bản báo cáo do các nhà lập chính sách nổi tiếng đến từ Mỹ và các nước Châu Mỹ Latin viết ra đã ủng hộ việc dỡ bỏ mọi hạn chế về đi lại giữa Cuba và Mỹ đối với người dân Mỹ đồng thời khuyến nghị Washington nên xóa tên Cuba ra khỏi danh sách các nước tài trợ cho khủng bố.
 
Trong khi ông Obama ban đầu có thể không muốn tiến xa đến mức như bản báo cáo trên nêu ra thì người ta cũng ít nghi ngờ về việc ông này sẽ tạo ra những sự thay đổi đối với một chính sách đã đẩy Mỹ mâu thuẫn với hầu hết phần còn lại của thế giới.
 
Hồi tháng 10, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc đã từng thông qua một nghị quyết kêu gọi Mỹ gỡ bỏ lệnh cấm vận thương mại đã được áp đặt lên Havana trong suốt nhiều thập kỷ qua. Đây là lần thứ 17 liên tiếp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua một nghị quyết như vậy tại các cuộc họp thường niên của cơ quan này.
 
Việc nối lại tình hữu nghị với Cuba còn giúp Mỹ cải thiện quan hệ với khu vực Châu Mỹ Latin.
 
Trên website của mình, ông Obama đã nói rằng: "Chính sách của Tổng thống George Bush ở Châu Mỹ Latin đã phớt lờ những người bạn của chúng ta, không có hiệu quả với những kẻ thù và không quan tâm đến những thách thức đối với cuộc sống của người dân đồng thời không thúc đẩy được lợi ích của chúng ta ở khu vực".
 
Chính quyền Bush đã bác bỏ cáo buộc rằng họ đã bỏ quên khu vực Châu Mỹ Latin, chỉ ra rằng Tổng thống đã từng có 9 chuyến thăm đến các nước trong khu vực.
 
Nhưng theo ông Wilkerson và Doherty, vẫn còn chỗ cho sự cải thiện quan hệ giữa Mỹ và khu vực Châu Mỹ Latin. "Chính sách Cuba của chúng ta là một cản trở trong việc chúng ta tạo lập các quan hệ mới mẻ với các quốc gia Châu Mỹ Latin."
 
Sự thận trọng của Cuba
 
Cuba đã hoan nghênh những đề xuất của ông Obama và Chủ tịch Raul Castro đã đề nghị thả những phần tử chống đối chính trị để đổi lấy việc phóng thích 5 người bị Mỹ giam giữ vì buộc tội họ làm gián điệp cho Cuba. Đây được xem là một cử chỉ mở đường cho một cuộc gặp giữa lãnh đạo Cuba với tân Tổng thống Obama.
 
Rõ ràng, chưa bao giờ triển vọng cho một sự thay đổi trong chính sách của Mỹ với Cuba lại cụ thể như lúc này và cũng chưa bao giờ cơ hội để bản thân Cuba thay đổi thái độ với Mỹ cũng lại rõ ràng như lúc này.
 
Tuy vậy, trong khi Mỹ còn chưa gõ bỏ các lệnh cấm vận lên Cuba thì nước này vẫn còn cần phải thận trọng và cảnh giác với Mỹ. Mới đây, nhân dịp kỷ niệm 50 năm cách mạng Cuba, Chủ tịch Fidel Castro đã cảnh báo mọi người về mối nguy hiểm của nhân tố Mỹ đối với cuộc cách mạng ở Cuba.
 
Ông Raul Castro phát biểu: “Kẻ thù Mỹ chưa bao giờ ngừng gây hấn, ngừng tham vọng muốn áp đặt và thống trị chúng ta. Họ cũng không ngừng tìm cách thay đổi chính quyền ở Cuba.”
 
Nhưng dù gì đi nữa, chúng ta có thể khẳng định lại rằng chưa bao giờ cơ hội cho sự thay đổi trong quan hệ Mỹ và Cuba lại lớn như lúc này. Và thế giới đang trông chờ vào ông Obama để cơ hội trên sẽ nhanh chóng biến thành sự thực.

(Theo Vnmedia)